Nghiên cứu - Trao đổi
Từ Chỉ thị 10 đến Chỉ thị 50: Đổi mới nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ trong giai đoạn mới
Ngày Đăng: 26/8/2026 17:8 Lượt xem: 41
Sinh hoạt chi bộ là một phương thức quan trọng để thực hiện chức năng lãnh đạo, giáo dục và quản lý đảng viên của tổ chức đảng ở cơ sớ. Thông qua mỗi kỳ sinh hoạt, đảng viên có điều kiện trao đổi, thống nhất nhận thức về chủ trương, đường lối của Đảng, tự soi lại việc thực hiện nhiệm vụ, trách nhiệm của bản thân và cùng tập thể bàn bạc những vấn đề đặt ra từ thực tiễn. Vì vậy, chất lượng sinh hoạt chi bộ không chỉ được thể hiện ở việc duy trì đúng nền nếp, đúng quy trình, mà quan trọng hơn là khả năng tạo ra sự chuyển biến trong nhận thức, trách nhiệm và hành động của đảng viên, góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức đảng.
Nhận thức tầm quan trọng đó, trong nhiều năm qua, Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư đã ban hành nhiều nghị quyết, chỉ thị nhằm nâng cao chất lượng tổ chức cơ sở đảng và sinh hoạt chi bộ. Cụ thể, ngày 23/7/2025, Thường trực Ban Bí thư đã ban hành Chỉ thị số 50-CT/TW về “Tiếp tục đổi mới và nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ trong giai đoạn mới”. Việc ban hành Chỉ thị 50, thay thể Chỉ thị số 10-CT/TW năm 2007, không chỉ là sự kế thừa mà còn là sự đổi mới mạnh mẽ về tư duy và phương thức lãnh đạo của Đảng đối với tổ chức cơ sở đảng. Qua đó, nhằm xây dựng các “chi bộ” của Đảng thực sự trong sạch, vững mạnh, đáp ứng yêu cầu mới trong giai đoạn hiện nay.
Nhìn lại từ Chỉ thị 10-CT/TW
Trong gần hai thập kỷ qua, Chỉ thị số 10-CT/TW ngày 30/3/2007 đã phát huy vai trò trong việc nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng. Nhờ đó, nền nếp sinh hoạt chi bộ từng bước được củng cố; nội dung sinh hoạt ngày càng gắn với nhiệm vụ chính trị, đồng thời lồng ghép hiệu quả việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh.
Tuy nhiên, chất lượng sinh hoạt chi bộ vẫn còn một số hạn chế chậm được khắc phục. Một số cấp ủy, tổ chức đảng, đảng viên chưa nhận thức đầy đủ, sâu sắc vai trò, ý nghĩa quan trọng của sinh hoạt chi bộ; công tác chuẩn bị nội dung, điều hành, thảo luận, ban hành nghị quyết trong sinh hoạt chi bộ chưa đáp ứng yêu cầu, còn hình thức; còn lồng ghép sinh hoạt chi bộ với sinh hoạt chuyên môn; tổ chức sinh hoạt chuyên đề còn nặng về lý thuyết, chưa gắn với nhiệm vụ chính trị và đặc thù của từng loại hình chi bộ. Việc chấp hành các nguyên tắc tổ chức, sinh hoạt đảng, tính chiến đấu, tự phê bình và phê bình ở một số chi bộ chưa cao. Công tác kiểm tra, giám sát của cấp ủy cấp trên chưa được thực hiện thường xuyên. Còn một bộ phận tổ chức đảng mất đoàn kết nội bộ, có nơi mất sức chiến đấu. Những hạn chế đó ảnh hưởng đến năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng.
Từ vậy đặt ra yêu cầu cấp thiết phải có những giải pháp đổi mới mạnh mẽ, toàn diện hơn và từ đó Chỉ thị 50 ra đời. Đây là Chỉ thị có ý nghĩa quan trọng, kế thừa và phát triển các quan điểm của Đảng về xây dựng chi bộ, phù hợp với yêu cầu đổi mới năng lực, phương thức lãnh đạo, quản lý của chi bộ trong gia đoạn hiện nay.
Chỉ thị 50 – Nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ lên tầm mới về chất lượng và chiều sâu
Kế thừa kết quả đạt được từ việc thực hiện Chỉ thị 10, Chỉ thị 50 của Ban Bí thư ra đời trong bối cảnh mới, khi công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng được triển khai toàn diện, quyết liệt, yêu cầu về giữ vững bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, lối sống của cán bộm đảng viên ngày càng cao; tác động của kinh tế thị trường, hội nhập quốc tế và không gian mạng đặt ra nhiều thách thức mới đối với công tác tư tưởng, tổ chức của Đảng.
Trong bối cảnh đó, Chỉ thị 50 không chỉ dừng lại ở việc duy trì nền nếp sinh hoạt chi bộ mà nhấn mạnh mẽ hơn yêu cầu nâng cao tính thực hất, chiều sâu và hiệu quả thực tế của sinh hoạt chi bộ. Sinh hoạt chi bộ phải thực sự là diễn dàn chính trị để đảng viên tự soi, tự sửa; để chi bộ chủ động phòng ngừa, ngăn chặn những biểu hiện suy thoái từ sớm, từ xa.
Nếu Chỉ thị 10 chú trọng nhiều đến việc “làm đúng, làm đủ”, thì Chỉ thị 50 đặt ra yêu cầu “làm thực chất, làm có hiệu quả”. Nội dung sinh hoạt không chỉ dừng ở việc quán triệt nghị quyết, thông tin thời sự hay kiểm điểm công việc thường kỳ, mà phải đi thẳng vào những vấn đề cụ thể, nổi cộm bức xúc ở cơ sở; làm rõ trách nhiệm cá nhân; tăng cường đấu trang với biểu hiện né tránh , ngại va chạm, thiếu gương mẫu của đảng viên.
Đặc biệt, Chỉ thị 50 khuyến khích đảng viên thực hiện tự phê bình, phê bình thẳng thắn, quyết liệt hơn, không còn tình trạng dĩ hòa vi quý hoặc sinh hoạt mang tính hình thức. Có thể nói, tự phê bình và phê bình không chỉ là nguyên tắc mà còn là giải pháp trực tiếp để phòng ngừa sai phạm, góp phần ngăn chặn những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ. Như vậy, sinh hoạt chi bộ được đặt vào vị trí quan trọng trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng ở cơ sơ sở.
Chỉ thị 50-CT/TW: Đề cao vị trí, trách nhiệm và tính thực chất của sinh hoạt chi bộ.
Điểm mới của Chỉ thị 50 là nâng tầm nhận thức về sinh hoạt chi bộ. Từ nhận thức đó, Chỉ thị 50 đã đưa ra nhiều quy định mang tính kỷ luật nghiêm minh nhằm khắc phục triệt để những hạn chế trước đây. Nổi bật là việc thống nhất thực hiện “Ngày sinh hoạt Đảng” vào ngày 03 hằng tháng qua đó tạo nền nếp, tính đồng bộ trong toàn Đảng.
Đặc biệt, Chỉ thị 50 quy định rõ: tuyệt đối không được tổ chức sinh hoạt chi bộ lồng ghếp với các cuộc họp chuyên môn hoặc các cuộc họp khác. Đây là giải pháp mang tính quyết liệt nhằm trả lại đúng bản chất chính trị, tính lãnh đạo và tính chiến đấu của sinh hoạt Đảng, khắc phục tình trạng hình thức, qua loa. Bên cạnh đó, Chỉ thị 50 yêu cầu các chi bộ tập trung vào các vấn đề mới, các khó khăn trong thực tế mà chi bộ đang gặp phải để thảo luận, tìm giải pháp tháo gỡ.
Đổi mới phương thức quản lý, đánh giá chất lượng sinh hoạt chi bộ
Có thể nói Chỉ thị 50 đẩy mạnh ứng dựng công nghệ thông tin, sử dụng các nền tảng số để gửi tài liệu trước cho đảng viên nghiên cứu, quản lý sổ nghị quyết chi bộ bằng phần mềm để đảm bảo tính lưu trữ, kiểm tra, giám sát chặt chẽ. Thông qua việc triển khai Sổ tay đảng viên điện tử và cho phép thí điểm sinh hoạt chi bộ trực tuyến đối với những đơn vị đặc thù. Điều này không chỉ nâng cao hiệu quả quản lý mà còn tạo ra sự linh hoạt, phù hợp với điều kiện thực tiễn
Bên cạnh đó, việc đánh giá chất lượng sinh hoạt chi bộ được chuyển từ cảm tính sang định lượng, dựa trên hệ thống tiêu chí cụ thể, khoa học. Đảng chú ý, Chỉ thi 50 gắn với trách nhiệm của cấp ủy cấp trên trực tiếp và người đứng đầu với chất lượng sinh hoạt chi bộ. Đây là bước tiến quan trọng trong việc nâng cao tính minh bạch, khách quan.
Có thể khẳng định, việc thực hiện nghiêm túc, hiệu quả Chỉ thị 50 chính là điều kiện tiên quyết để giữ vững bán chất cách mạng, nâng cao năng lực cầm quyền và bản lĩnh của Đảng, bảo đảm cho Đảng luôn đủ sức lãnh đạo đất nước phát triển nhanh, bền vững trong kỷ nguyên mới.
Nhìn lại từ Chỉ thị 10-CT/TW
Trong gần hai thập kỷ qua, Chỉ thị số 10-CT/TW ngày 30/3/2007 đã phát huy vai trò trong việc nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng. Nhờ đó, nền nếp sinh hoạt chi bộ từng bước được củng cố; nội dung sinh hoạt ngày càng gắn với nhiệm vụ chính trị, đồng thời lồng ghép hiệu quả việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh.
Tuy nhiên, chất lượng sinh hoạt chi bộ vẫn còn một số hạn chế chậm được khắc phục. Một số cấp ủy, tổ chức đảng, đảng viên chưa nhận thức đầy đủ, sâu sắc vai trò, ý nghĩa quan trọng của sinh hoạt chi bộ; công tác chuẩn bị nội dung, điều hành, thảo luận, ban hành nghị quyết trong sinh hoạt chi bộ chưa đáp ứng yêu cầu, còn hình thức; còn lồng ghép sinh hoạt chi bộ với sinh hoạt chuyên môn; tổ chức sinh hoạt chuyên đề còn nặng về lý thuyết, chưa gắn với nhiệm vụ chính trị và đặc thù của từng loại hình chi bộ. Việc chấp hành các nguyên tắc tổ chức, sinh hoạt đảng, tính chiến đấu, tự phê bình và phê bình ở một số chi bộ chưa cao. Công tác kiểm tra, giám sát của cấp ủy cấp trên chưa được thực hiện thường xuyên. Còn một bộ phận tổ chức đảng mất đoàn kết nội bộ, có nơi mất sức chiến đấu. Những hạn chế đó ảnh hưởng đến năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng.
Từ vậy đặt ra yêu cầu cấp thiết phải có những giải pháp đổi mới mạnh mẽ, toàn diện hơn và từ đó Chỉ thị 50 ra đời. Đây là Chỉ thị có ý nghĩa quan trọng, kế thừa và phát triển các quan điểm của Đảng về xây dựng chi bộ, phù hợp với yêu cầu đổi mới năng lực, phương thức lãnh đạo, quản lý của chi bộ trong gia đoạn hiện nay.
Chỉ thị 50 – Nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ lên tầm mới về chất lượng và chiều sâu
Kế thừa kết quả đạt được từ việc thực hiện Chỉ thị 10, Chỉ thị 50 của Ban Bí thư ra đời trong bối cảnh mới, khi công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng được triển khai toàn diện, quyết liệt, yêu cầu về giữ vững bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, lối sống của cán bộm đảng viên ngày càng cao; tác động của kinh tế thị trường, hội nhập quốc tế và không gian mạng đặt ra nhiều thách thức mới đối với công tác tư tưởng, tổ chức của Đảng.
Trong bối cảnh đó, Chỉ thị 50 không chỉ dừng lại ở việc duy trì nền nếp sinh hoạt chi bộ mà nhấn mạnh mẽ hơn yêu cầu nâng cao tính thực hất, chiều sâu và hiệu quả thực tế của sinh hoạt chi bộ. Sinh hoạt chi bộ phải thực sự là diễn dàn chính trị để đảng viên tự soi, tự sửa; để chi bộ chủ động phòng ngừa, ngăn chặn những biểu hiện suy thoái từ sớm, từ xa.
Nếu Chỉ thị 10 chú trọng nhiều đến việc “làm đúng, làm đủ”, thì Chỉ thị 50 đặt ra yêu cầu “làm thực chất, làm có hiệu quả”. Nội dung sinh hoạt không chỉ dừng ở việc quán triệt nghị quyết, thông tin thời sự hay kiểm điểm công việc thường kỳ, mà phải đi thẳng vào những vấn đề cụ thể, nổi cộm bức xúc ở cơ sở; làm rõ trách nhiệm cá nhân; tăng cường đấu trang với biểu hiện né tránh , ngại va chạm, thiếu gương mẫu của đảng viên.
Đặc biệt, Chỉ thị 50 khuyến khích đảng viên thực hiện tự phê bình, phê bình thẳng thắn, quyết liệt hơn, không còn tình trạng dĩ hòa vi quý hoặc sinh hoạt mang tính hình thức. Có thể nói, tự phê bình và phê bình không chỉ là nguyên tắc mà còn là giải pháp trực tiếp để phòng ngừa sai phạm, góp phần ngăn chặn những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ. Như vậy, sinh hoạt chi bộ được đặt vào vị trí quan trọng trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng ở cơ sơ sở.
Chỉ thị 50-CT/TW: Đề cao vị trí, trách nhiệm và tính thực chất của sinh hoạt chi bộ.
Điểm mới của Chỉ thị 50 là nâng tầm nhận thức về sinh hoạt chi bộ. Từ nhận thức đó, Chỉ thị 50 đã đưa ra nhiều quy định mang tính kỷ luật nghiêm minh nhằm khắc phục triệt để những hạn chế trước đây. Nổi bật là việc thống nhất thực hiện “Ngày sinh hoạt Đảng” vào ngày 03 hằng tháng qua đó tạo nền nếp, tính đồng bộ trong toàn Đảng.
Đặc biệt, Chỉ thị 50 quy định rõ: tuyệt đối không được tổ chức sinh hoạt chi bộ lồng ghếp với các cuộc họp chuyên môn hoặc các cuộc họp khác. Đây là giải pháp mang tính quyết liệt nhằm trả lại đúng bản chất chính trị, tính lãnh đạo và tính chiến đấu của sinh hoạt Đảng, khắc phục tình trạng hình thức, qua loa. Bên cạnh đó, Chỉ thị 50 yêu cầu các chi bộ tập trung vào các vấn đề mới, các khó khăn trong thực tế mà chi bộ đang gặp phải để thảo luận, tìm giải pháp tháo gỡ.
Đổi mới phương thức quản lý, đánh giá chất lượng sinh hoạt chi bộ
Có thể nói Chỉ thị 50 đẩy mạnh ứng dựng công nghệ thông tin, sử dụng các nền tảng số để gửi tài liệu trước cho đảng viên nghiên cứu, quản lý sổ nghị quyết chi bộ bằng phần mềm để đảm bảo tính lưu trữ, kiểm tra, giám sát chặt chẽ. Thông qua việc triển khai Sổ tay đảng viên điện tử và cho phép thí điểm sinh hoạt chi bộ trực tuyến đối với những đơn vị đặc thù. Điều này không chỉ nâng cao hiệu quả quản lý mà còn tạo ra sự linh hoạt, phù hợp với điều kiện thực tiễn
Bên cạnh đó, việc đánh giá chất lượng sinh hoạt chi bộ được chuyển từ cảm tính sang định lượng, dựa trên hệ thống tiêu chí cụ thể, khoa học. Đảng chú ý, Chỉ thi 50 gắn với trách nhiệm của cấp ủy cấp trên trực tiếp và người đứng đầu với chất lượng sinh hoạt chi bộ. Đây là bước tiến quan trọng trong việc nâng cao tính minh bạch, khách quan.
Có thể khẳng định, việc thực hiện nghiêm túc, hiệu quả Chỉ thị 50 chính là điều kiện tiên quyết để giữ vững bán chất cách mạng, nâng cao năng lực cầm quyền và bản lĩnh của Đảng, bảo đảm cho Đảng luôn đủ sức lãnh đạo đất nước phát triển nhanh, bền vững trong kỷ nguyên mới.
ThS Lưu Thị Thu Hà
Khoa Xây dựng Đảng
Tin mới nhất:
- ❧ "Đất nước là quê hương" - Giữ ký ức làng trong không gian mới -
- ❧ Loạt bài: "Cuộc cách mạng" trong "Công việc gốc của Đảng" -
- ❧ Khéo vận động, "mở đường" trong lòng dân -
- ❧ Từ bài học Đại đoàn kết mùa Thu năm 1945 đến khát vọng phát triển trong kỷ nguyên mới -
- ❧ Trường Chính trị tỉnh Tuyên Quang dấu ấn đạt chuẩn mức 1 và định hướng chiến lược trong giai đoạn phát triển -